…czyli gdy Internet staje się narzędziem krzywdy
Cyberprzemoc to wszystkie działania, które mają skrzywdzić drugą osobę za pomocą telefonu, komputera lub Internetu. Może pojawiać się w wiadomościach, komentarzach, na grupach, w grach online, a nawet w filmikach lub memach stworzonych po to, żeby kogoś upokorzyć. To nie jest jednorazowa nieuprzejmość, ale powtarzające się zachowania, które w świecie cyfrowym potrafią rozchodzić się szybciej niż plotka na przerwie szkolnej.
Najbardziej bolesne w cyberprzemocy jest to, że dzieje się często tam, gdzie człowiek szuka rozmowy, rozrywki i kontaktu. Zamiast tego trafia na ośmieszanie, obrażanie, groźby albo publikowanie treści, których nigdy nie chciałby pokazać innym. W sieci dodatkowo działa coś, co psycholodzy nazywają odhamowaniem. Osoba, która krzywdzi, nie widzi twarzy drugiego człowieka, nie widzi łez ani przerażenia, nie słyszy drżącego głosu. Dlatego dużo łatwiej jej przekroczyć granice, których w realu by nie odważyła się naruszyć.
Cyberprzemoc bywa też szczególnie dotkliwa, ponieważ dzieje się na oczach wielu. Komentarze, wpisy i filmy można udostępniać, zapisywać i przesyłać dalej, a raz wrzucona treść zaczyna żyć własnym życiem. To sprawia, że osoba doświadczająca przemocy może czuć się bezsilna, osaczona albo przekonana, że nie ma dokąd uciec. Internet jest wszędzie, a telefon zawsze pod ręką. Właśnie dlatego wsparcie dorosłych i reagowanie otoczenia są tak ważne.
Cyberprzemoc nie jest kwestią żartu ani przesady. To realne doświadczenie, które wpływa na emocje, poczucie wartości i codzienne funkcjonowanie. Każdy z nas może pomóc ją zatrzymać. Wystarczy zgłosić niewłaściwy wpis, nie udostępniać krzywdzących treści i skontaktować się z kimś zaufanym, gdy sami lub nasi rówieśnicy stają się celem ataku. Odwaga zaczyna się często od jednego zdania. Zgłoszę to, bo nie zgadzam się na krzywdę.
Przypisy i wyjaśnienia
- W psychologii cyberprzemoc jest określana jako forma przemocy rówieśniczej przeniesiona do środowiska cyfrowego i wyróżnia się ją przez powtarzalność oraz zamiar wyrządzenia szkody.
- Efekt odhamowania online to zjawisko opisane przez Johna Sulera, wyjaśniające, dlaczego ludzie częściej przekraczają granice, gdy komunikują się przez ekran.
- Badania nad cyberprzemocą pokazują, że jej konsekwencje emocjonalne mogą być równie silne jak przy przemocy twarzą w twarz, a u młodych osób nawet trudniejsze do przerwania z powodu ciągłego dostępu do urządzeń ekranowych.
